आळसावर मात कशी करायची? – रोजच्या आयुष्यातून ३ सोपे आणि शक्तिशाली उपाय

हा आळस कधी उठायची वेळ झाली तरी गादीवर खिळवून ठेवतो, कधी कामाला सुरुवात करायची इच्छा नको वाटू देतो, आणि कधी स्वतःला बदलायची इच्छा असूनही त्यातून पुढे जाण्यास रोखतो. 

आळसावर मात कशी करायची?  
रोजच्या आयुष्यातून ३ सोपे आणि शक्तिशाली उपाय

जीवनाच्या गर्दीत, वेळेच्या धकाधकीत, अनेकदा आपण एक अदृश्य शत्रूला तोंड देत असतो – आळस. 

हा आळस कधी उठायची वेळ झाली तरी गादीवर खिळवून ठेवतो, कधी कामाला सुरुवात करायची इच्छा नको वाटू देतो, आणि कधी स्वतःला बदलायची इच्छा असूनही त्यातून पुढे जाण्यास रोखतो. पण खरं तर, आळस हा तुमचा शत्रू नाही, तर एक संकेत आहे – तुमच्या मनाचा, तुमच्या ऊर्जेचा, तुमच्या दिशेचा.

आज आपण त्याच आळसावर मात करण्याचे ३ सोपे, व्यावहारिक आणि रोजच्या जीवनात अंमलात आणता येणारे उपाय जाणून घेणार आहोत. या उपायांची शक्ती त्यांच्या साधेपणात आहे, आणि त्यांचा परिणाम तुमच्या जीवनात चमत्कारिक बदल घडवू शकतो.

👉उपाय १: “२ मिनिटांचा नियम” – सुरुवातीलाच विजय मिळवा

कधी असं वाटलंय का की, “हे काम फक्त ५ मिनिटांत होईल, पण मी ते का करत नाही?” तुमचं मन त्या कामाला ‘ऊर्जा खाणारं’ म्हणून ओळखतं. आणि तेव्हा आळस त्याचा फायदा घेतो.

यावर उपाय म्हणजे “२ मिनिटांचा नियम”.

हा नियम अगदी सोपा आहे:

जर कोणतंही काम २ मिनिटांत पूर्ण होऊ शकतं, तर ते ताबडतोब करा.

उदाहरणार्थ:

- बॅग ठेवायची जागा रिकामी करायची? → २ मिनिटं.

- एका मित्राला शुभेच्छा देणारं मेसेज? → १ मिनिट.

- डेस्कवरचे पेपर्स लावायचे? → ९० सेकंद.

हे छोटे-छोटे कृत्य तुमच्या मनाला ‘मी काम करतोय’ असा संदेश देतात. आणि एकदा सुरुवात झाली की, मोठी कामंही सोपी वाटू लागतात. यालाच मोमेंटम (गती) म्हणतात.

#हेही वाचा : गतीपेक्षा दिशा महत्वाची असते

उदाहरण:

राजू हा एक कॉल सेंटर एजंट. त्याला घरी पोचल्यावर जेवण झाल्यावर झोप येई. पण त्याला रात्री थोडं वाचायचं होतं. त्याने “२ मिनिटांचा नियम” वापरला – “मी फक्त २ मिनिटं पुस्तक उघडतो.” आणि तो वाचनात इतका रमला की, ३० मिनिटं वाचला! आज तो रोज १ तास वाचतो. कारण? सुरुवात झाली.

👉उपाय २: “ऊर्जा नियोजन” – आळशीपणा नाही, ऊर्जेची कमतरता आहे

आपण सर्वांना असं वाटतं की, “मी आळशी आहे.” पण खरं तर, तुम्ही आळशी नाही, तर तुमची ऊर्जा योग्य वेळी नाही.

एका संशोधनानुसार, मानवी शरीर आणि मन दिवसातून ३-४ वेळा ऊर्जेच्या उंचीवर असतं. त्यावेळी आपण अधिक एकाग्र, उत्पादक आणि प्रेरित असतो.

तर तुमच्या ऊर्जेच्या लहरींचे नियोजन करा.

- सकाळी ७ ते ९: ही तुमची “गोल्डन अवर्स” असू शकतात. यावेळी महत्त्वाची कामं, निर्णय, लेखन किंवा अभ्यास करा.

- दुपारी १ ते ३: ऊर्जा कमी असते. यावेळी सोपी कामं – ईमेल्स, कॉल्स, ऑर्गनाइझेशन.

- संध्याकाळी ६ ते ८: पुन्हा ऊर्जा वाढते. 

यावेळी तुम्ही नवीन कल्पना शोधू शकता, कुटुंबासोबत वेळ घालवू शकता किंवा तुमच्या आवडीच्या गोष्टींना वाहिलेला वेळ घालवू शकता. रात्री ९ नंतर ऊर्जा कमी होते, तेव्हा शांत वातावरण, थोडं वाचन किंवा ध्यान करणं फायदेशीर ठरतं.

वास्तविक जीवनातील उदाहरण:

मीना, एक गृहिणी आणि छोट्या ऑनलाइन बिझनेसची मालकीण, तिला दिवसभर कामात भर असल्यामुळे रात्री काहीही करायची इच्छा वाटत नसे. तिने आपल्या ऊर्जेचे नियोजन केले – सकाळी ७ ते ९ या वेळेत ती आपल्या ऑर्डर्सची तयारी आणि मार्केटिंग करू लागली. आता तिचा व्यवसाय चांगला वाढला आहे, आणि तिला आत्मविश्वासही वाढला आहे. कारण? तिने आपली ऊर्जा योग्य वेळी वापरली.

👉उपाय ३: “छोटं लक्ष्य, मोठा आनंद” – प्रगतीचा आनंद ओळखा

आळसाचं एक मुख्य कारण म्हणजे 
– यशाची भावना नसणे.

आळसाचं एक मुख्य कारण म्हणजे – यशाची भावना नसणे. जेव्हा आपल्याला वाटत नाही की आपण काहीतरी साध्य केलंय, तेव्हा मन पुढे जायला नकार देतं.

म्हणूनच, छोटी छोटी लक्ष्यं ठेवा आणि प्रत्येक लहान यशाचा आनंद घ्या.

उदाहरणार्थ:

- जर तुम्हाला व्यायाम करायचा असेल, तर पहिल्या दिवशी फक्त ५ मिनिटं चाला.

- जर तुम्हाला लिहायचं असेल, तर फक्त ५० शब्द लिहा.

- जर तुम्हाला नवीन भाषा शिकायची असेल, तर फक्त १ शब्द शिका.

प्रत्येक छोट्या यशानंतर स्वतःला “मी केलं!” असं म्हणा. ही लहान भावना तुमच्या मनात सकारात्मकतेची लाट निर्माण करते.

उदाहरण:

अमित हा एक विद्यार्थी होता ज्याला परीक्षेची तयारी करायची होती, पण आळशीपणामुळे तो बुक उघडायचाही नाही. त्याने निर्णय घेतला – “मी फक्त १ पान वाचेन.” पहिल्या दिवशी तो १ पान वाचला. दुसऱ्या दिवशी २ पानं. आणि एका आठवड्यात तो रोज १० पानं वाचू लागला. कारण? *प्रत्येक छोट्या पावलानंतर त्याने स्वतःचे कौतुक केले.

शेवटी, आळस नाही, दिशा शोधत आहे तुमचं मन.

आळस हा तुमच्या अपयशाचा दोषी नाही. तो फक्त तुमच्या मनाचा एक संकेत आहे – कदाचित तुम्ही थकलात, कदाचित तुमचं लक्ष्य अस्पष्ट आहे, किंवा कदाचित तुम्हाला यशाची भावना नाही.

पण आता तुमच्याकडे आहेत:

- २ मिनिटांचा नियम – सुरुवात करण्यासाठी,

- ऊर्जा नियोजन – योग्य वेळी योग्य काम करण्यासाठी,

- छोटी लक्ष्यं – मनाला प्रेरित ठेवण्यासाठी.

> सकारात्मक सारांश संदेश:

> तुम्ही आळशी नाही, तुम्ही फक्त योग्य मार्गदर्शनाची वाट पाहत आहात. आजपासून एक छोटं पाऊल उचला. फक्त २ मिनिटं काम सुरू करा. आणि जेव्हा तुम्ही ते कराल, तेव्हा तुमचं मन म्हणेल – “होय, मी करू शकतो!”

> एक्शन:

> आज रात्री झोपायच्या आधी,

आज रात्री झोपायच्या आधी, फक्त २ मिनिटं वेळ घ्या आणि उद्यासाठी एक छोटं लक्ष्य ठेवा. फक्त एक – जे तुम्हाला “मी केलं!” म्हणायला भाग पाडेल.

शेवटी, लक्षात ठेवा:

यश हे मोठ्या क्षणांत नाही, तर छोट्या सवयींमध्ये दडलेलं असतं.

आळस झटकायचा असेल, तर त्याला भिऊ नका, त्याला समजून घ्या. आणि मग त्यावर मात करा – एक छोटं पाऊल, एक छोटं लक्ष्य, एक छोटं यश… आणि मग पुढचं पाऊल.

> 🌅 स्वत: विकासासाठी सूचना:

> तुमच्या आवडी, तुमच्या लक्ष्यांनुसार एक छोटी सवय निवडा. ती २१ दिवस जपून ठेवा. संशोधन सांगतं, २१ दिवसांच्या सातत्यानंतर ती सवय तुमच्या जीवनाचा भाग बनते. तुम्हीही तुमच्या आळशीपणावर मात करू शकता. आणि ते शक्य आहे – आजपासून सुरुवात केल्यास.

तुमचं पहिलं पाऊल कोणतं असेल?

तुमच्या प्रेरणादायी कथा आमच्याशी शेअर करा. कदाचित तुमचं एक छोटं पाऊल कुणाच्या जीवनात मोठा बदल घडवू शकतं.  

तुमच्यातच आहे ती शक्ती. फक्त सुरुवात करा.  

—तुमचा सहप्रवासी, ☯ ई-वाचनालय